Według statystyk w Polsce papierosy pali ponad trzecia część rodaków, którzy ukończyli 18 rok życia a więc jest ich około 9 milionów. 21% Kobiet deklaruje się do nałogowego palenia, podczas gdy w przypadku mężczyzn liczba ta rośnie niemal dwukrotnie. Na czym polega fenomen palenia papierosów? Czy daje on jakiekolwiek korzyści? Jakie skutki niesie za sobą ten nałóg? 

Dlaczego sięgamy po papierosy? Odpowiedzi są różne. Jedni twierdzą, że papierosy uspokajają, pokonują stres i nerwy, odprężają i dobroczynnie wpływają na samopoczucie, inni z kolei pragną zaimponować rówieśnikom, pokazać swoją dorosłość i dojrzałość. Wielu palaczy przyznaje, ze po pierwszego papierosa sięgnęli z ciekawości przed tym, co nieznane i tak chwalone, często wspominają, że dzięki papierosom mają zgrabna sylwetkę. Czy to jednak prawda? Nie ulega wątpliwości, że palacze nie mają łatwo. Ciągłe kampanie antynikotynowe propagujące życie bez papierosa, ustawa zakazująca palenia w miejscach publicznych i w końcu stale rosnące ceny wyrobów tytoniowych nie zachęcają do palenia papierosów. Niestety większość palaczy nie dopuszcza do siebie myśli i informacji o wpływie tytoniu na ich wygląd i zdrowie. Pomimo wprowadzenia na opakowania tytoniu ostrzeżeń o skutkach palenia, liczba palaczy nie uległa znaczącej zmianie. Palący papierosy tłumaczą się, że ten problem ich nie dotyczy, że jeden „szlug” nie zaszkodzi, że odstresuje, że nie są nałogowcami. Niestety za paręnaście lat prawda może okazać się wyjątkowo okrutna a wyrok raka płuc bądź krtani przesądzi o naszym życiu. 

Wielu palaczy nie zdaje sobie sprawy, co zawierają w swoim składzie wyroby tytoniowe. Ponad 4000 szkodliwych związków chemicznych, które występują w każdym papierosie zmieniają nieodwracalnie stan naszych organów wewnętrznych, głównie płuc i oskrzeli skracając nasze życie o czas średnio równy 3 minutom. Czy warto? Głównym składnikiem papierosów jest cyjanowodór powszechnie używany do ludobójstwa w komorach gazowych podczas II wojny światowej, związek chemiczny taki jak aceton rozpuszcza i degraduje tkankę łączną będącą głównym budulcem naszych mięśni, arsen obecny także w tytoniu z powodzeniem stosowany jest, jako trutka na szczury, akrydynę i chlorek winylu używany jest do produkcji barwników i plastiku zaś związek pod nazwą formaldehyd znalazł swoje zastosowanie w konserwacji organizmów biologicznych. Papierosy ponadto zawierają nikotynę oraz substancje smoliste, które na stałe zalegają w naszych płucach i oskrzelach.

Sama nikotyna pobudza i ożywia, pozwala pozbyć się zmęczenia i ospałości. Organizm ludzki jednak wyjątkowo szybko przyzwyczaja się do tej substancji, uzależnia się i aby uzyskać podobny stan potrzeba większej dawki nikotyny. Tu błędne koło się zamyka. Nikotyna jest substancją, która przyczynia się do nadciśnienia tętniczego, powoduje stopniowy skurcz naczyń krwionośnych, głównie tętnic, wskutek czego ryzyko zawału u palacza wzrasta ponad pięciokrotnie. Palacze narażeni są ponadto na choroby wieńcowe, miażdżycę, zaburzenia koncentracji i pamięci i co najgorsze na nowotwory. Nic, więc dziwnego, ze wyroby tytoniowe takie jak papierosy są mianowane „ powolną śmiercią”. W Polsce według statystyk powodem, co drugiego mężczyzny w wieku od 35 do 70 lat jest palenie papierosów. Na tle innych państw świata zajmujemy niechlubne czołowe miejsce. 

Jakie są skutki palenia papierosów? Oprócz korzyści wynikających z palenia tytoniu palacze, jako skutki najczęściej wymieniają nowotwór płuc lub znacznie skrócenie życia. Lista chorób i dolegliwości pojawiających się u palaczy jest jednak znacznie dłuższa. 

Palenie tytoniu znacznie wpływa na sam wygląd zewnętrzny. Bez problemu można rozróżnić palacza na tle innych niepalących papierosów ludzi. Osoba paląca ma przebarwione zęby, które jest niezwykle ciężko wybielić, skóra staje się ziemista, szara, blada a palacz wygląda nawet o 10 lat starzej aniżeli jest w rzeczywistości. Skóra na dłoniach wysusza się, powstają nieestetyczne plamy i przebarwienia w odcieniu żółci, oddech staje się nieświeży, palacz „śmierdzi” tytoniem. 

Osoby palące nałogowo papierosy są narażone na trzy grupy różnego rodzaju schorzeń: wieńcowych, nowotworowych oraz w wyniku niewydolności płuc. Statystyki nieubłaganie informują nas o rosnącej liczbie zachorowań na raka płuc, nerek, trzustki, wargi, jamy ustnej, przełyku i krtani. Lekarze, jako główny powód wystąpienia tych nowotworów w głównej mierze wskazują papierosy i tytoń. U palaczy choroby te występują ponad dwudziestokrotnie częściej niż u osób, które z dymem tytoniowym nie miały często do czynienia. W USA w ponad 80 % przypadków raka płuc stanowią palacze. Polska mentalność oraz przekonanie „ to mnie nie dotyczy” powoduje, że z roku na rok na nowotwór spowodowany paleniem papierosów zapada coraz więcej osób. Często na leczenie jest już za późno, a jedynym, co mogą zrobić w tym przypadku lekarze i onkolodzy to uśmierzyć ból podczas tej strasznej śmierci. Pamiętajmy, że jeden papieros skraca życie o średnio 3 minuty, nałogowi palacze żyją, więc o 5-10 lat krócej!!!

Kolejnym zagrożeniem płynącym z palenia tytoniu są choroby wieńcowe serca, spowodowane trwałym uszkodzeniem nabłonka tętnic, stale rosnącym ryzykiem zakrzepu krwi oraz złym i destrukcyjnym wpływem na samo osocze. Na skutek tych czynników ryzyko zawału wzrasta parokrotnie, można to zmienić rzucając na stałe palenie, już po roku ryzyko maleje, podczas gdy po upływie pięciu lat mija całkowicie. Palacze są narażeni szczególnie na miażdżycę, czyli chorobę, która prowadzi do systematycznego zwężania się tętnic na skutek, czego tkanki i organy są niedotlenione. Dym nikotynowy niszczy ściany naczyń krwionośnych, prowadzi do zwężenia się ich światła oraz utrudnieniu przedostaniu się krwi do miejsca docelowego. Na skutek niedotlenienia tkanka może obumrzeć, a w tym przypadku często jedynym wyjściem okazuje się amputacja.
 W oskrzelach znajduje się specjalny nabłonek rzęskowy, którego głównym zadaniem jest oczyszczanie płuc oraz dróg oddechowych z różnego rodzaju pyłków, kurzu i zanieczyszczeń. W wyniku zetknięcia się rzęsek z dymem nikotynowym te zanikają a w ich miejsce pojawia się nabłonek płaski, bezrzęskowy, usuwanie zanieczyszczeń staje się coraz bardziej trudniejsze, wszystko zostaje w płucach prowadząc do zapalenia, zakażeń. Palacz często kaszle, ma problemy z oddychaniem, miewa coraz częstsze duszności i dyskomfort.
 Palenie wpływa destrukcyjnie na układ ruchowy organizmu utrudniając proces formowania się i powstawania nowych kości. Palacze znacznie częściej chorują na osteoporozę, problemy ze stawami aniżeli osoby niepalące w tym samym wieku. W starszym wieku rośnie także ryzyko zachorowania na reumatyzm i urazy kręgosłupa.

Lekarze także wspominają, że nałogowi palacze mogą mieć także problemy z wrzodami żołądka czy zgagą. Na skutek zwiększonego wydzielania kwasów żołądkowych w wyniku palenia oraz znacznej redukcji substancji wpływających na ochronę ścian żołądka ulega spowolnieniu proces gojenia się wrzodów. Należy dodać, że niektóre związki chemiczne zawarte w papierosach wpływają źle na gospodarkę hormonalną organizmu prowadząc do destabilizacji i nowotworów.

Palacze narażeni są kataraktę. Kategorycznie zabronione jest palenia papierosów kobiet w ciąży. Dym nikotynowy przenika do łożyska trwale uszkadzając płód lub prowadząc do jego obumarcia. Kobiety palące przed 18 rokiem życia paczkę papierosów dziennie narażone są na bezpłodność lub mogą mieć problemy z zajściem w ciążę lub jej utrzymaniem. Według statystyk wśród kobiet, które poroniły znaczną część stanowiły palaczki.

Niezwykle groźne jest także bierne palenie, którego skutki mogą być równie poważne jak w przypadku palenia papierosów nałogowo. Poprzez pojęcie” bierne palenie” rozumiemy wdychanie dymu tytoniowego wskutek przebywania w otoczeniu palaczy. Według badań osoby narażone na bierne palenie znacznie częściej dostają zawału serca, mają osłabiony system immunologiczny, są znacznie bardziej narażone na nowotwory płuc. Badania jasno pokazały, że kobiety związane z palaczami chorowały na raka płuc dwukrotnie częściej aniżeli żony i partnerki niepalących mężczyzn.

Statystyki są nieubłagane i nie należą do optymistycznych. Co roku na choroby wynikające z palenia papierosów umiera ponad 3 milionów ludzi a więc średnio, co 12 sekund ktoś przez swój nałóg traci życie. Szacuje się, że w połowie XXI wieku, co 4 sekundy jakiś palacz umrze w wyniku palenia wyrobów tytoniowych, liczba umierających osób w ciągu roku zwiększy się, więc do 10000000!

Niestety rzucenie palenie nie należy do rzeczy najprostszych i najłatwiejszych. Bez wątpienia jest procesem długotrwałym i wymagającym samodyscypliny czy silnej woli. Metod na skuteczne rzucenie palenia jest wiele: jedni uważają, że najlepiej działać zdecydowanie zaś inni, że najlepszym sposobem jest metoda małych kroków, a więc powolne odstawienie papierosów. Na polskim rynku istnieje wiele środków, plastrów i tabletek, które podobno ułatwiają rzucenie palenia. Czy są one skuteczne? 

Ponad 70 % respondentów zgodnie odpowiada, że pragnie rzucić palenie, przyznając się jednocześnie, do co najmniej trzech nieudanych prób. Rzucenie palenie niesie za sobą same korzyści: zmniejszysz ryzyko zachorowania na wiele nowotworów, choroby wieńcowe i miażdżycowe, będziesz wyglądać atrakcyjniej i młodziej a zaoszczędzone pieniądze możesz zainwestować w nowy telewizor, samochód a nawet mieszkanie!
 Palenie papierosów pomimo tego, że uspokaja, pozwala pozbyć się stresu czy nerwów bądź też wręcz przeciwnie pobudza i poprawia nastrój niesie za sobą znacznie poważniejsze i gorsze konsekwencje. Poparciem tej tezy są liczne statystyki i opinie lekarzy specjalistów: nowotwory płuc, jamy ustnej, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, zawały, bezpłodność, wrzody są chorobami palaczy. Czy warto narażać zdrowie i życie swoje i swoich najbliższych? Według szacunków różnica życia pomiędzy osobą palącą a niepalącą wynosi aż 15 lat! Czy warto ten czas marnować na „delektowanie się i czerpanie przyjemności” z samego palenia?